ଆଜି ଦିବସର ଅନୁଚିନ୍ତା :
ଜାନୁୟାରୀ ୨୮ : ଐତିହାସିକ ସ୍ମୃତି, ସମୟର ସାକ୍ଷୀ
ଡ଼ା. ଦେବୀ ପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର
ଇତିହାସ କେବଳ ତାରିଖ ଓ ଘଟଣାର ଶୁଷ୍କ ତାଲିକା ନୁହେଁ; ଏହା ମାନବ ସଭ୍ୟତାର ଚିନ୍ତା, ସଂଘର୍ଷ, ସଫଳତା ଓ ଭୁଲର ଏକ ଜୀବନ୍ତ ଦର୍ପଣ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ତାରିଖ ନିଜ ମଧ୍ୟରେ ଅନେକ କାହାଣୀକୁ ଲୁଚାଇ ରଖିଥାଏ। ଜାନୁୟାରୀ ୨୮ ମଧ୍ୟ ସେହିପରି ଏକ ଦିନ—ଯେଉଁ ଦିନ ବିଶ୍ୱ ମଞ୍ଚରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ ଜୀବନ ଓ ଓଡ଼ିଶାର ଐତିହାସିକ ପଥରେ ଅନେକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଘଟଣା ଘଟିଛି।ଆଜିର ଦିନକୁ ସ୍ମରଣ କରିବା ମାନେ କେବଳ ଅତୀତକୁ ଦେଖିବା ନୁହେଁ, ବରଂ ଆଗାମୀ ପାଇଁ ଶିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରିବା।ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦିନ ଇତିହାସର ଗଭୀର ଛାପ ନେଇ ଆସେ। କିଛି ଦିନ ଆମକୁ ଗୌରବର କଥା କହେ, କିଛି ଦିନ ଶିକ୍ଷା ଦିଏ, ଆଉ କିଛି ଦିନ ଚେତାବନୀ ହୋଇ ଠିଆ ହୁଏ। ଜାନୁୟାରୀ ୨୮ ସେହିପରି ଏକ ତାରିଖ, ଯାହା ବିଶ୍ୱ, ଭାରତ ଓ ଓଡ଼ିଶା—ତିନି ମଞ୍ଚରେ ଅତୀତର ଗଭୀର ସ୍ମୃତିକୁ ଆଜିର ସମୟ ସହ ଯୋଡ଼ିଦିଏ।ଇତିହାସ କେବଳ ଗତକାଲିର କାହାଣୀ ନୁହେଁ; ଏହା ବର୍ତ୍ତମାନ ପାଇଁ ଦିଗଦର୍ଶନ ଓ ଭବିଷ୍ୟତ ପାଇଁ ସତର୍କ ସଙ୍କେତ।
ବିଶ୍ୱ ଇତିହାସର ପୃଷ୍ଠା ଓଲଟାଇଲେ ଜାନୁୟାରୀ ୨୮ ତାରିଖରେ ଘଟିଥିବା କିଛି ଘଟଣା ମାନବ ସଭ୍ୟତାକୁ ଗଭୀର ଭାବରେ ପ୍ରଭାବିତ କରିଛି।୧୯୮୬ ମସିହା ଜାନୁୟାରୀ ୨୮ ତାରିଖରେ ଆମେରିକାର ନାସାର ଅନ୍ତରିକ୍ଷ ଯାନଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜର ଉଡାଣ ପରେ କିଛି ମୁହୂର୍ତ୍ତ ମଧ୍ୟରେ ବିସ୍ଫୋରଣ ଘଟି ସାତ ଜଣ ଅଭିଯାତ୍ରୀଙ୍କ ପ୍ରାଣହାନି ହୋଇଥିଲା।ସାତ ଜଣ ଅଭିଯାତ୍ରୀଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ସହ ଏହି ଘଟଣା ମାନବ ଅଭିଯାନର ସୀମାକୁ ପୁନଃ ସ୍ମରଣ କରାଇଥିଲା। ଏହା ଏକ ଦୁଃଖଦ ସ୍ମୃତି ଭାବେ ଚିରକାଳ ପାଇଁ ସ୍ମରଣୀୟ ହୋଇ ରହିବ।ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିର ଉନ୍ନତି ସହ ସତର୍କତା ଓ ଦାୟିତ୍ୱବୋଧ କେତେ ଆବଶ୍ୟକ—ଏହି ଘଟଣା ସେଥିରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ସନ୍ଦେଶ ଦିଏ।ରୁଷ ଅନ୍ୱେଷକ ଫାବିଆନ୍ ଗଟ୍ଲିବ୍ ଭନ୍ ବେଲିଙ୍ଗ ସହାଉଜେନ୍ ଆଣ୍ଟାର୍କଟିକା ମହାଦେଶକୁ ଦେଖିଥିବା ପ୍ରଥମ ବ୍ୟକ୍ତି ଭାବେ ଏହି ଦିନ ସ୍ୱୀକୃତ। ଏହା ମାନବ ଅନ୍ୱେଷଣ ଇତିହାସରେ ଏକ ଅଭୂତପୂର୍ବ ମାଇଲ୍ଖୁଣ୍ଟ।
ଏହାସହ,୧୮୨୦ ମସିହାରେ ଏହି ଦିନ ଆଣ୍ଟାର୍କଟିକା ମହାଦେଶର ଆବିଷ୍କାର ମାନବ ଅନ୍ୱେଷଣ ଇତିହାସରେ ଏକ ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଧ୍ୟାୟ ଯୋଗ କରିଥିଲା। ଅଜଣାକୁ ଜାଣିବାର ଆଗ୍ରହ ମାନବ ସଭ୍ୟତାକୁ ଆଗକୁ ବଢ଼ାଇଛି—ଏହି ଦିନ ତାହାର ପ୍ରମାଣ।
ଭାରତୀୟ ଇତିହାସରେ ଜାନୁୟାରୀ ୨୮ ଭାରତର ଜାତୀୟ ଜୀବନରେ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ସ୍ମରଣୀୟ ଘଟଣା ସହ ଜଡିତ।ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମର ଅଗ୍ରଣୀ ନେତା ଲାଲା ଲଜପତ୍ ରାୟଙ୍କ ସହ ସଂପୃକ୍ତ ଅନେକ ଆନ୍ଦୋଳନ ଓ ଚିନ୍ତାଧାରାକୁ ଏହି ଦିନ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ। ସେ ଥିଲେ ଜାତୀୟତାବାଦର ଜ୍ୱଳନ୍ତ ପ୍ରତୀକ।ଏହି ଦିନ ଭାରତୀୟ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଚେତନା କହିଲେ ଅତ୍ୟୁକ୍ତି ହେବନାହିଁ।ଭାରତର ବିଭିନ୍ନ ବୈଜ୍ଞାନିକ, ଶିକ୍ଷାବିତ୍ ଓ ସାହିତ୍ୟିକଙ୍କ ଜନ୍ମ ସହ ଜଡିତ,ଯେଉଁମାନେ ଦେଶର ବୁଦ୍ଧିଜୀବୀ ପରମ୍ପରାକୁ ସମୃଦ୍ଧ କରିଛନ୍ତି।
ଓଡ଼ିଶାର ଇତିହାସରେ ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଜାନୁୟାରୀ ୨୮ ସଦା ସାହସ, ସଂସ୍କୃତି ଓ ସଂଘର୍ଷର କାହାଣୀ କହେ। ଜାନୁୟାରୀ ମାସର ଏହି ଦିନରେ ରାଜ୍ୟର ବିଭିନ୍ନ ସାମାଜିକ, ଶିକ୍ଷାତ୍ମକ ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ପଦକ୍ଷେପ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଦେଖାଯାଏ।ଓଡ଼ିଆ ଜାତିର ଇତିହାସ ଆମକୁ ଶିଖାଏ ଯେ ପରମ୍ପରାକୁ ସୁରକ୍ଷା କରି ଆମେ ଆଗକୁ କିପରି ବଢ଼ିପାରିବା। ଏହି ଦିନ ଆମକୁ ସେହି ଚେତନାକୁ ପୁନଃ ଜାଗ୍ରତ କରିବାକୁ ଆହ୍ୱାନ କରେ।ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ ଜୀବନରେ ଜାନୁୟାରୀ ୨୮ ଅନେକ ସଂଘର୍ଷ ଓ ଚେତନାର ସ୍ମୃତି ବୋଝେଇ ନେଇ ଆସେ। ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମର ଅଗ୍ରଣୀ ନେତାମାନଙ୍କ ତ୍ୟାଗ ଓ ବଳିଦାନ ଆମକୁ ସ୍ମରଣ କରାଏ ଯେ ଆଜିର ସ୍ୱାଧୀନତା ହଠାତ୍ ମିଳିଥିଲା ନୁହେଁ।ଏହି ଦିନ ଭାରତୀୟ ବୁଦ୍ଧିଜୀବୀ, ବୈଜ୍ଞାନିକ ଓ ସାହିତ୍ୟିକ ଚେତନାକୁ ମଧ୍ୟ ସ୍ମରଣ କରିବାର ଅବସର ଦିଏ—ଯେଉଁମାନେ ଦେଶକୁ କେବଳ ରାଜନୈତିକ ଭାବେ ନୁହେଁ, ବିଚାର ଓ ମୂଲ୍ୟବୋଧରେ ମଧ୍ୟ ସମୃଦ୍ଧ କରିଛନ୍ତି।ଓଡ଼ିଶାର ସାମାଜିକ ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ଇତିହାସ ଦେଖିଲେ, ଜାନୁୟାରୀ ମାସ ଜନଜୀବନ ସହ ଗଭୀର ଭାବରେ ଜଡିତ। ଏହି ସମୟରେ ଶିକ୍ଷା, ସଂସ୍କୃତି ଓ ସାମାଜିକ ସଚେତନତା ସମ୍ପର୍କିତ ଅନେକ ପଦକ୍ଷେପ ଗ୍ରାମ ଓ ସହର ଉଭୟରେ ଦେଖାଯାଏ।ଓଡ଼ିଆ ଜାତିର ଇତିହାସ ଆମକୁ ଶିଖାଏ ଯେ ସଂଘର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଧୈର୍ଯ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତିକୁ ଧରି ରଖିବାହିଁ ହେଉଛି ସଫଳତାର ମୂଳମନ୍ତ୍ର।
ଆଜି ଯେତେବେଳେ ଆମେ ଜାନୁୟାରୀ ୨୮ ଦିନକୁ ସ୍ମରଣ କରୁଛୁ, ସେତେବେଳେ ଆମର ଅନୁଭବରୁ ଆମ ମନରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠେ ଯେ ଇତିହାସ ଆମକୁ କଣ ଶିଖାଏ ?ଏହା ଶିଖାଏ ଯେ ଉନ୍ନତିର ପଥ କେବେ ସରଳ ନୁହେଁ। ଭୁଲ, ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ଓ ସଂଘର୍ଷ ମଧ୍ୟରୁ ହିଁ ମାନବ ସଭ୍ୟତା ଆଗକୁ ବଢ଼ିଛି। ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜର ଦୁର୍ଘଟଣା ଆମକୁ ସାବଧାନତାର ଶିକ୍ଷା ଦିଏ, ଆଣ୍ଟାର୍କଟିକାର ଆବିଷ୍କାର ଆମକୁ ଅନ୍ୱେଷଣର ସାହସ ଦିଏ ଓ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମର ସ୍ମୃତି ଆମକୁ ଦାୟିତ୍ୱବୋଧରେ ବାନ୍ଧେ।ଆଜିର ଦିନରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠେ ଯେ ଆମେ କଣ ଇତିହାସରୁ କିଛି ଶିଖୁଛୁ? ବିଜ୍ଞାନର ଉନ୍ନତି,ରାଜନୈତିକ ସ୍ୱାଧୀନତା ଓ ସାମାଜିକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ସତ୍ତ୍ୱେ ମାନବ ଜାତି ଆଜି ମଧ୍ୟ ଅଦାୟିତ୍ୱ,ଅସହିଷ୍ଣୁତା ଓ ପରିବେଶୀୟ ସଙ୍କଟଭଳି ଅନେଗୁଡ଼ିଏ ଆହ୍ବାନର ସମ୍ମୁଖୀନ।ଜାନୁୟାରୀ ୨୮ ଆମକୁ ସ୍ମରଣ କରାଏ ଯେ ଅତୀତକୁ ଅଗ୍ରାହ୍ୟ କଲେ ଭବିଷ୍ୟତ ଅନିଶ୍ଚିତ ହୋଇପଡ଼େ।
ଉପସଂହାରରେ ଏତିକି କୁହାଯାଇପାରେ ଯେ ଜାନୁୟାରୀ ୨୮ କେବଳ ଏକ ତାରିଖ ନୁହେଁ; ଏହା ଏକ ସଚେତନତା। ଅତୀତର ଅନୁଭବକୁ ସାଥୀ କରି ବର୍ତ୍ତମାନକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରି ଆଗାମୀକୁ ଗଢ଼ିବାର ଏକ ଆହ୍ୱାନ।ଇତିହାସକୁ ସ୍ମରଣ କରିବା ମାନେ କେବଳ ଗତକାଲିକୁ ଦେଖିବା ନୁହେଁ, ବରଂ ଆସନ୍ତା କାଲି ପାଇଁ ଦିଗ୍ ଦର୍ଶନ କରି ଉଚିତ୍ ମାର୍ଗଦର୍ଶନ କରିବା ହିଁ ଆଜିର ପ୍ରମୁଖ ଆବଶ୍ୟକତା।
ଡ଼ା. ଦେବୀ ପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର,
ୟୁନେସ୍କୋର ଆଜୀବନ ସଦସ୍ୟ,ଉତ୍କଳ ଫେଡେରେସନ୍ ଅଫ୍ ୟୁନାଇଟେଡ୍ ନେସନସ୍ ଆସୋସିଏସନ୍ (ଉଫୁନା)ର ମିଡ଼ିଆ ପ୍ରଭାରୀ
ଦୂରଭାଷ : ୯୪୩୭୧୦୬୫୬୯ ; ୭୦୦୮୯୫୯୯୪୫
ଇ-ମେଲ୍ : debisirscience@gmail.com
debiprasadmishra085@gmail.com
