।। ସଂଗ୍ରାମ ରଖ ଜାରି ।।
କୈଳାସ ଚ଼ନ୍ଦ୍ର ପାଢ଼ୀ
ଦୁର୍ଗମ ସେଇ ବସ୍ତିରେ ଏକ
ଜୀର୍ଣ୍ଣ-କୁଟୀର ଦ୍ବାରେ,
ଶୀର୍ଣ୍ଣକାୟା ସେ ତରୁଣୀ ଟି ଉଭା
ଅଶ୍ରୁଳ ନୟନରେ ।
ପଳିତ ପତ୍ର ପରି
ସମାଜ-ଶାଣିତ ଖଡ଼୍ଗେ ଲୁଚି଼ଛି
ତନୁ-ବଲ୍ଲରୀ ଶିରୀ ।।
ଛଳ ଛଳ ତାର ନୟନ-ଯୁଗଳେ
ଅୟୂତ ଯୁଗର ବ୍ୟଥା,
ସୂଚାଇ ଦେଉଛି ଭଦ୍ରତାର ଏ
କପଟାଚ଼ାରର-ଗାଥା ।
ଭୟ ଶଙ୍କିତ ଡୋଳେ
ଚା଼ହିଁଲା ଭୀରୁ ସେ ଜିଜ୍ଞାସା ରଖି
ଗୁପ୍ତ ତା ମନତଳେ ।।
କାହିଁକି କେଜାଣି ଟାଣିହୋଇଗଲା
ପାଦ ମୋର ପାଶେତାର,
କହିଲି ଭଗିନୀ କାନ୍ଦୁଛ କିଆଁ
କିଅବା ଦୁଃଖ ତୋର ?
କହିଲା ଅବଳା କାନ୍ଦି
ଦୁଃଖ ତାହାର ଆଜିର ସମାଜ
ଜୀବନେ ଦେଇଛି ଛନ୍ଦି।
ସୁପ୍ତ-ସିଂହର ଲୁପ୍ତ-ଚ଼େତନା
ଜାଗ୍ରତ ହେଲା ଧିରେ,
ତଥାପି ନୀରବ ବୀର ଫାଲ୍ଗୁନି
ଏ କୁରୁ ସଭାର ତଳେ
ପାପ-ଅନ୍ଧାର ଖେଳେ
ପୂଣ୍ୟ ର ପ୍ରଭା ଲୁଚି ଯାଇଅଛି
ଅଦୃଷ୍ଟ ଅନ୍ତରାଳେ ।।
ଧର୍ମର ସଂଜ୍ଞା ବଦଳି ଯାଇଛି
ଆଜି ଏ ଧରଣୀ ପରେ
ମନ୍ଦିର ଆଉ ମସ୍ ଜିଦ୍ର ରେ
ରକ୍ତ ଲହରୀ ଖେଳେ
ଅଧର୍ମୀର ଅଟ୍ଟହାସ୍ୟ
ଫିକା ପଡ଼ିଯାଏ ଧର୍ମବନ୍ତର
ଶାନ୍ତ କୋମଳ ଆସ୍ୟ।।
ମାନବିକତାର ମୃତ୍ୟୁ ଘଟିଛି
ପାଶବିକତାର-କ୍ରୋଧେ,
ହାରିଯାଇଛି ବିବେକ ଯେ ଆଜି
ଅବିବେକିତାର-ଯୁଦ୍ଧେ
ସତ୍ୟ ଯେ କାରାରୁଦ୍ଧ
ପ୍ରେମର-କବିତା ବୁଝିହୁଏ ନାହିଁ
ସେତ ଆଜି ଅବବୋଧ୍ୟ।।
ଶିରେ କରରଖି କହିଲି ଭଗିନୀ
ଦେଖ ଏ ଆକାଶବୁକେ,
ଧର୍ମର ସେଇ ଅଖଣ୍ଡ ଦୀପ
ଜଳୁଅଛି କେଉଁ ଲକ୍ଷେ
ସଂଗ୍ରାମ ରଖ ଜାରି
ଧର୍ମରଜୟ ହୋଇଛି ହୋଇବ
ପାପ ଯିବ ଅପସରି ।।
କୁମାର ପୁର। ଅନନ୍ତ ପୁର।
ବାସୁଦେବପୁର।ଭଦ୍ରକ।
