କାଳର କପାଳ ଲିଖନ: ମାର୍ଚ୍ଚ ୩୧ ତାରିଖ : ଅନ୍ତିମ ଅଧ୍ୟାୟରୁ ନୂତନ ସଙ୍କଳ୍ପର ଆହ୍ୱାନ
ଡ଼ା. ଦେବୀ ପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର
ସମୟର ନିର୍ମମ କିନ୍ତୁ ସୁନ୍ଦର ଚକ୍ର କେବେ ବି ଥମେନି।ଏହା ଅବିରତ ଘୂରି ଚାଲିଥାଏ,ମଣିଷର ସଫଳତା-ବିଫଳତା,ଆଶା-ନିରାଶା ଓ ସଂଘର୍ଷର ଅନେକ କାହାଣୀକୁ ନିଜ ଅଙ୍କରେ ଧାରଣ କରି।ସେହି ଅବିରତ ପ୍ରବାହରେ ଆଜି ଆମେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ମାର୍ଚ୍ଚ ୩୧ ତାରିଖର ସୀମାରେ—ଏକ ଏମିତି ସନ୍ଧିକ୍ଷଣ,ଯେଉଁଠାରେ ଗତକାଲିର ସମାପ୍ତି ଓ ଆସନ୍ତାକାଲିର ଆରମ୍ଭ ଏକାତ୍ମ ହୋଇଯାଏ।ଆର୍ଥିକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଏହି ଦିନଟି ‘ବର୍ଷାନ୍ତ’—ହିସାବ-କିତାବର ସମାପ୍ତି,ଲାଭ-କ୍ଷତିର ମୂଲ୍ୟାୟନ। କିନ୍ତୁ,ଜୀବନର ଗଭୀରତର କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏହା ହେଉଛି ଆତ୍ମପର୍ଯ୍ୟାଳୋଚନାର ଦିନ।ଆମେ କ’ଣ ଲାଭ କଲୁ ତାହାଠାରୁ ବଡ଼ କଥା—ଆମେ କ’ଣ ଦେଲୁ,କ’ଣ ଶିଖିଲୁ ଓ କ’ଣ ହରାଇଲୁ—ତାହାର ନିର୍ବିକଳ୍ପ ବିଶ୍ଳେଷଣ।ଇତିହାସ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ମାର୍ଚ୍ଚ ୩୧ ଅନେକ ସ୍ମୃତିର ଭାର ବହନ କରିଛି।ବିଜ୍ଞାନର ଦିଗନ୍ତକୁ ଆଲୋକିତ କରିଥିବା ସାର୍ ଆଇଜାକ ନିଉଟନ୍ ଙ୍କ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ଦିବସ ଆମକୁ ସ୍ମରଣ କରାଏ ଯେ ଜ୍ଞାନର ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ଯେତେ ବିସ୍ତୃତ ହେଉ,ମଣିଷର ଜିଜ୍ଞାସା ତାହାଠାରୁ ବି ଅଧିକ ବିଶାଳ ହେବା ଆବଶ୍ୟକ।ନିଉଟନଙ୍କ ବିନମ୍ରତା ଆମକୁ ଶିଖାଏ ଯେ ଅସଲି ଜ୍ଞାନ ମଣିଷକୁ ନମ୍ର କରେ,ଗର୍ବିତ ନୁହେଁ।ଏହି ଦିନର ଆଉ ଗୋଟିଏ ଆଧୁନିକ ପରିଚୟ ହେଉଛି ‘ବିଶ୍ୱ ବ୍ୟାକଅପ୍ ଦିବସ’।ଡିଜିଟାଲ୍ ଯୁଗରେ ଆମର ସ୍ମୃତି,ତଥ୍ୟ ଓ ଅନୁଭବକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା ଯେପରି ଆବଶ୍ୟକ,ସେପରି ଜୀବନର ମୂଲ୍ୟବୋଧକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା ବି ଆବଶ୍ୟକ। ତଥ୍ୟ ହରାଇଗଲେ ପୁଣି ମିଳିପାରେ,କିନ୍ତୁ ମୂଲ୍ୟବୋଧ ହରାଇଗଲେ ସମାଜ ନିଜ ପରିଚୟକୁ ହରାଇଦେଇଥାଏ।
ସ୍ଥାପତ୍ୟ ଇତିହାସରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦିନଟି ଅବିସ୍ମରଣୀୟ। ୧୮୮୯ ମସିହାରେ ପ୍ୟାରିସ୍ ରେ ଉଦଘାଟିତ ‘ଆଇଫେଲ ଟାୱାର’ କେବଳ ଏକ ଲୌହର ଗଠନ ନୁହେଁ;ଏହା ମଣିଷର ସାହସ, କଳ୍ପନାଶକ୍ତି ଓ ନବୋନ୍ମେଷର ଏକ ଅପୂର୍ବ ପ୍ରତୀକ।ଏହା ଆମକୁ ବୁଝାଏ ଯେ ସ୍ୱପ୍ନ ଯଦି ଦୃଢ଼ ହୁଏ,ତେବେ ତାହା ଆକାଶକୁ ବି ସ୍ପର୍ଶ କରିପାରେ।
ଭାରତୀୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ମାର୍ଚ୍ଚ ୩୧ ଦିନଟି ଆଉ ବି ଅଧିକ ମାନବିକ ଓ ଐତିହାସିକ ଅର୍ଥ ନିଜ ବୁକୁରେ ବହନ କରିଛି। ବି. ଆର୍.ଆମ୍ବେଦକରଙ୍କୁ ‘ଭାରତ ରତ୍ନ’ ପ୍ରଦାନ କରାଯିବା କେବଳ ଏକ ସମ୍ମାନ ନୁହେଁ,ଏହା ଥିଲା ସାମାଜିକ ନ୍ୟାୟର ଏକ ଐତିହାସିକ ସ୍ୱୀକୃତି।ସେପରି,ଦଲାଇ ଲାମାଙ୍କ ଭାରତ ପ୍ରବେଶ ଆମ ସଂସ୍କୃତିର ମାନବିକ ମୂଲ୍ୟବୋଧକୁ ବିଶ୍ୱ ସାମ୍ନାରେ ଉଜାଗର କରିଥିଲା। ‘ଅତିଥି ଦେବୋ ଭବ’—ଏହି ଧାରଣା କେବଳ ଏକ ସୂତ୍ର ନୁହେଁ, ଏହା ଭାରତୀୟ ଚେତନାର ଆଧାର।
ଓଡ଼ିଆ ଜାତି ପାଇଁ ଏହି ଦିନ ଅପେକ୍ଷାର ଶେଷ ପ୍ରହର। ଏହା ହେଉଛି ସେହି ସନ୍ଧ୍ୟା,ଯାହା ପରେ ଉଦୟ ହୁଏ ‘ଉତ୍କଳ ଦିବସ’ର ସୂର୍ଯ୍ୟ।୧୯୩୬ ଏପ୍ରିଲ ୧ରେ ଗଠିତ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ ପଛରେ ଥିଲା ଦୀର୍ଘ ସଂଘର୍ଷ ଓ ଅପାର ତ୍ୟାଗ। ଉତ୍କଳ ଗୌରବ,କୁଳବୃଦ୍ଧ ମଧୁସୂଦନ ଦାସଙ୍କ ପରି ମହାନ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱମାନଙ୍କର ଅଦମ୍ୟ ପ୍ରୟାସ ଆମକୁ ଦେଇଛି ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଭାଷାଭିତ୍ତିକ ପରିଚୟ।ଏହି ଇତିହାସ କେବଳ ଗର୍ବର କଥା ନୁହେଁ,ଏହା ଆମର ଦାୟିତ୍ୱର ସ୍ମାରକ।
ଶିକ୍ଷା ଓ ସାହିତ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦିନ ଅନେକ ପ୍ରେରଣା ଦେଇଥାଏ। ଅନାଦି ଗୋପାଳ ଯୋଶୀଙ୍କ ଜୀବନ ନାରୀ ସଶକ୍ତିକରଣର ଏକ ଅଦମ୍ୟ ଗାଥା,ଯେଉଁଠାରେ ମୀନା କୁମାରୀଙ୍କ ସୃଜନଶୀଳ ଜୀବନ କଳାର ଏକ ଶାଶ୍ୱତ ଅଧ୍ୟାୟ।
ପରିଶେଷରେ ଏତିକି କୁହାଯଇପାରେ ଯେ,ମାର୍ଚ୍ଚ ୩୧ ଆମକୁ ଏକ ଗଭୀର ସନ୍ଦେଶ ଦେଇଯାଏ ଯେ ସମାପ୍ତି କେବେ ବି ଶେଷ ନୁହେଁ;ଏହା ହେଉଛି ନୂତନ ଆରମ୍ଭର ପ୍ରସ୍ତାବନା। ଆଜିର ଦିନ ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରେ ଯେ ଅତୀତର ଭୁଲକୁ ସ୍ୱୀକାର କରି,ବର୍ତ୍ତମାନକୁ ସୁଧାରି,ଭବିଷ୍ୟତ ପାଇଁ ଏକ ସୁଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପ ଗଢ଼ିବାକୁ।ତେବେ,ଆସନ୍ତୁ ଆମେ ସମସ୍ତେ କେବଳ ଖାତା ବନ୍ଦ କରିବା ନୁହେଁ—ନୂତନ ଜୀବନ ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ କରିବାର ସାହସ ନିଜ ଅନ୍ତରରେ ଜାଗରୁକ କରିବା।
ଡ଼ା. ଦେବୀ ପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର,
📞 ୯୪୩୭୧୦୬୫୬୯ / ୭୦୦୮୯୫୯୯୪୫
✉️ debisirscience@gmail.com
/ debiprasadmishra085@gmail.com
