ଆଜିର ଦିବସର ଅନୁଚିନ୍ତା: ମାର୍ଚ୍ଚ ୩୦ ତାରିଖ:
କାଳର କପାଳ ଲିଖନ: ଜ୍ଞାନ,ବିଜ୍ଞାନ ଓ ସଂସ୍କୃତିର ମହାମିଳନ ସଂଧିକ୍ଷଣ
ଡ଼ା.ଦେବୀ ପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର
ସମୟ ଏକ ଅନନ୍ତ ପ୍ରବାହ।ଏହି ପ୍ରବାହରେ କିଛି ଦିନ ଏମିତି ଆସେ,ଯାହା କେବଳ ପଞ୍ଜିକାର ତାରିଖ ନୁହେଁ,ବରଂ ମାନବ ସଭ୍ୟତାର ଚେତନାରେ ଏକ ଦୀପଶିଖା ସମ।ମାର୍ଚ୍ଚ ୩୦ ଏମିତି ଏକ ଦିନ—ଯେଉଁଥିରେ ବିଜ୍ଞାନର ଅଭ୍ୟୁଦୟ,ଇତିହାସର ଅଭିଯାନ ଓ ସଂସ୍କୃତିର ସ୍ପନ୍ଦନ ଏକାତ୍ମତାରେ ମିଶିଥାଏ।ସମୟ ଏକ ଅବିରତ ସ୍ରୋତ।ମାନବ ସଭ୍ୟତାର ଇତିହାସରେ କିଛି ଦିନ ଏପରି ଆସେ,ଯାହା କେବଳ ପାଞ୍ଜିର ଏକ ପୃଷ୍ଠା ହୋଇ ରହେନାହିଁ,ବରଂ ଜ୍ଞାନର ଆଲୋକରେ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱକୁ ଦିଗଦର୍ଶନ ଦିଏ।ଆଜି ମାର୍ଚ୍ଚ ୩୦ ତାରିଖ।ଏହି ଦିନଟି ବିଶ୍ୱ, ଭାରତ ଏବଂ ଆମ ପ୍ରିୟ ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ କିପରି ଏକ ସନ୍ଧିକ୍ଷଣ। ତାହାର ଏକ ଗଭୀର ପର୍ଯ୍ୟାଲୋଚନା କରିବା ଆଜିର ସମୟର ଆହ୍ୱାନ।
ପ୍ରଥମେ ବିଶ୍ୱ ବିଜ୍ଞାନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅନୁଶୀଳନ କଲେ ଆମେ ଦେଖିବା ଯେ ୧୮୪୨ ମସିହାରେ ଆମେରିକୀୟ ଚିକିତ୍ସକ ଡକ୍ଟର କ୍ରଫୋର୍ଡ ୱିଲିୟମ ଲଙ୍ଗ୍ ଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଥମ କରି ଜଣେ ରୋଗୀର ବେକରୁ ଏକ ଅର୍ବୁଦ ବାହାର କରିବା ପାଇଁ ଡାଇ-ଇଥାଇଲ୍ ଇଥରକୁ ନିଶ୍ଚେତକ ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରି ଅସ୍ତ୍ରୋପଚାର କରାଯିବା ଘଟଣା ମାନବ ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନରେ ଏକ ବିପ୍ଳବ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲା।ଏହା ପୂର୍ବରୁ ଅସ୍ତ୍ରୋପଚାର ଥିଲା ଯନ୍ତ୍ରଣାର ଅନ୍ୟ ନାମ।କିନ୍ତୁ,ଆଜିର ଏହି ଐତିହାସିକ ସଫଳତା ପରେ ଯନ୍ତ୍ରଣାରେ ଜର୍ଜରିତ ଅସ୍ତ୍ରୋପଚାର ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ସହନଶୀଳ ଓ ମାନବିକ ରୂପ ଦେଇଥିବା ଏହି ଆବିଷ୍କାରରୁ ‘ନିଶ୍ଚେତକ ବିଜ୍ଞାନ’ର ଅୟଆରମ୍ଭ ହେଲା।ଏହାର ମହତ୍ତ୍ୱକୁ ଅଧିକ ଉଜାଗର କରିବା ପାଇଁ ଆଜିର ଦିନକୁ ଆମେରିକାରେ ଜାତୀୟ ଚିକିତ୍ସକ ଦିବସ ଭାବେ ପାଳନ କରାଯାଏ।ଗଣିତ ଓ ମହାକାଶର ରହସ୍ୟ ଉନ୍ମୋଚନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅନୁଶୀଳନ କଲେ ଆମେ ଦେଖିବା ଯେ ମହାକାଶ ଓ ଗଣିତର ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ସମ୍ପର୍କ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦିନରେ ସ୍ପଷ୍ଟ।ଗଣିତ ହେଉଛି ବିଜ୍ଞାନର ଭାଷା।ମାର୍ଚ୍ଚ ୩୦ ତାରିଖ ସହ ଜଡ଼ିତ ଅଛି ମହାକାଶ ବିଜ୍ଞାନର ଏକ ରୋମାଞ୍ଚକର ଘଟଣା।୧୯୮୨ ମସିହାରେ(ଏନ୍ ଏଏସ୍ ଏ)ନାସାର ସ୍ପେସ୍ ଶଟଲ୍ ‘କଲମ୍ବିଆ’ (ଏସ୍ ଟିଏସ୍ -୩)ନିଜର ତୃତୀୟ ମିଶନ ଶେଷ କରି ପୃଥିବୀକୁ ସଫଳ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ ଆମକୁ ମନେ ପକାଏ ଯେ,ମହାକାଶ ଯାନର ଗତିପଥ ବା ଟ୍ରାଜେକ୍ ଟୋରି ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ‘କାଲ୍ କୁଲସ୍’ ଓ ‘ଓର୍ବିଟାଲ ମେକାନିକ୍ସ’ର ଗାଣିତିକ ପ୍ରାସଙ୍ଗିକତା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଦେଖିଲେ ସେଥିରେ କେବଳ ପୁସ୍ତକର ଜଟିଳ ସୂତ୍ର ଯାହା କେବଳ ସଠିକ୍ ଭାବେ କାମ କରେ ନୁହେଁ,ବରଂ ମାନବ ସ୍ୱପ୍ନକୁ ଆକାଶରେ ଉଡ଼ାଇବାର ଶକ୍ତିର ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନିଦର୍ଶନ ଥିଲା।
ସାଂସ୍କୃତିକ ମଞ୍ଚରେ ଆଜିର ଦିନ ଅଧିକ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଏ ନେଦରଲ୍ୟାଣ୍ଡରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ପ୍ରତିଭାଶାଳୀ ଚିତ୍ରଶିଳ୍ପୀ ଭିନସେଣ୍ଟ ଭାନ୍ ଗୋଙ୍କ ଜନ୍ମଦିନରେ।ତାଙ୍କ ଜୀବନ ଦର୍ଶନ ଥିଲା ଅଦ୍ଭୁତ।ମାତ୍ର ୩୭ ବର୍ଷ ବୟସରେ ସେ ସଂସାର ତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ପଛରେ ଛାଡ଼ି ଯାଇଥିବା ପ୍ରାୟ ୨୧୦୦ ଚିତ୍ର ଆଜି ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ମୂଲ୍ୟବାନ୍।ତାଙ୍କ ଚିତ୍ରରେ ଯେପରି ଭାବନାର ଅଭିବ୍ୟକ୍ତି ରହିଛି,ସେପରି ତାଙ୍କ ଜୀବନ ମଧ୍ୟ ଦୁଃଖ ଓ ସୃଜନଶୀଳତାର ଏକ ସଂଘର୍ଷମୟ ଯାତ୍ରା।ତାଙ୍କ ଜନ୍ମଦିନକୁ “ବିଶ୍ୱ ବାଇପୋଲାର ଦିବସ” ଭାବେ ପାଳନ କରାଯିବା ଆମକୁ ସ୍ମରଣ କରାଏ ଯେ ମାନସିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଶାରୀରିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପରି ସମାନ ଭାବେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।ଆଜିର ସମୟରେ ମାନସିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଏକ ବଡ଼ ପ୍ରସଙ୍ଗ।ଭାନ୍ ଗୋ ତାଙ୍କ ସଂଦେଶରେ କହୁଥିଲେ,”ମୁଁ ମୋର ଚିତ୍ରରେ ହୃଦୟ ଓ ଆତ୍ମାକୁ ରଖିଛି।” ଆଜିର ଯୁବ ସମାଜ ପାଇଁ ତାଙ୍କ ଜୀବନୀ ଏକ ବଡ଼ ଶିକ୍ଷା ଯେ,ପ୍ରକୃତ କଳା କୌଣସି ପରିସ୍ଥିତିରେ ବି ହାର ମାନେନାହିଁ।ଏଥିପାଇଁ ଆମ ସାମାଜିକ ଦାୟିତ୍ୱ ହେଉଛି ମାନସିକ ବିଷାଦ ବା ରୋଗ କୌଣସି ପାପ ନୁହେଁ।ଏହା ପ୍ରତି ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ହେବା ଏବଂ ରୋଗୀଙ୍କୁ ସହାନୁଭୂତି ଦେଖାଇବା ହିଁ ପ୍ରକୃତ ମାନବିକତା।
ଭାରତ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଇତିହାସର ପଟ୍ଟଭୂମିରେ ମାର୍ଚ୍ଚ ୩୦ ଭାରତୀୟ ସଂହତିର ଏକ ସ୍ମରଣୀୟ ଦିନ।୧୯୪୯ ମସିହାରେ ରାଜସ୍ଥାନର ଏକତ୍ରୀକରଣ—ଯାହାର ପଛରେ ସର୍ଦ୍ଦାର ବଲ୍ଲଭଭାଇ ପଟେଲଙ୍କ ଦୂରଦୃଷ୍ଟି ଓ ଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପ—ଭାରତୀୟ ଏକତାର ଦୃଢ଼ ଭିତ୍ତି ଗଢ଼ିଥିଲା।ଏହା କେବଳ ଏକ ଭୌଗୋଳିକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ନୁହେଁ,ବରଂ ସାହସ,ସଂସ୍କୃତି ଓ ଐକ୍ୟର ଏକ ଜୀବନ୍ତ ପ୍ରତୀକ।ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ ମାର୍ଚ୍ଚର ଶେଷ ସପ୍ତାହ ଅଧିକ ଭାବପ୍ରବଣ।ଓଡ଼ିଶାର ଗର୍ବ ପଠାଣି ସାମନ୍ତଙ୍କ ଗଣିତ ଓ ଖଗୋଳ ଜ୍ଞାନ ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଦିଗଦର୍ଶନ ଦେଇଥାଏ ଓ ଆଜି ମଧ୍ୟ ଆଧୁନିକ ମହାକାଶ ବିଜ୍ଞାନକୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଚକିତ କରେ।
ଉତ୍କଳ ଦିବସର ପୂର୍ବାଭାସ ନେଇ ଏହା ଆମକୁ ଭାଷା,ସଂସ୍କୃତି ଓ ସାହିତ୍ୟ ପ୍ରତି ଆମର ଦାୟିତ୍ୱ ସ୍ମରଣ କରାଏ।ଭାଷା ଆନ୍ଦୋଳନର ସେହି ସଂଘର୍ଷମୟ ଦିନଗୁଡ଼ିକ ଆଜି ଆମ ପାଇଁ ପ୍ରେରଣାର ସ୍ରୋତ।ଓଡ଼ିଶାର ଅସ୍ମିତା ଓ ସାରସ୍ୱତ ସାଧକ ଆମ ଓଡ଼ିଶା ମାଟି ସାରସ୍ୱତ ସାଧନାର ଏକ ମହାନ ପୀଠ।ମାର୍ଚ୍ଚ ମାସଟି ଓଡ଼ିଆ ଜାତି ପାଇଁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର,କାରଣ ଏପ୍ରିଲ ୧ (ଉତ୍କଳ ଦିବସ)ର ଠିକ୍ ପୂର୍ବରୁ ଏହା ଆମକୁ ସ୍ମରଣ କରାଇଦିଏ ସେହି ପୂଜ୍ୟପୂଜାଙ୍କ କଥା।ଐତିହାସିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଦେଖିଲେ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ଆନ୍ଦୋଳନ ସମୟରେ ମାର୍ଚ୍ଚ ମାସର ଶେଷ ସପ୍ତାହରେ ଅନେକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବୈଠକ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା।ଜନ୍ମ ଓ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ଦିବସ ପାଳନ ଦ୍ରୁଷ୍ଟିରୁ ଆଜି କେତେକ ସ୍ଥାନୀୟ ସାରସ୍ୱତ ସାଧକ ଓ ସଂଗ୍ରାମୀଙ୍କ ସ୍ମୃତି ଚାରଣ କରାଯାଏ,ଯାହାଙ୍କ ନିରବ ସାଧନା ଓଡ଼ିଶାର ଜନଜୀବନକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିଛି।ଆଜିର ଦିନରେ ଆମେ ସେହି ସ୍ମରଣୀୟ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱଙ୍କୁ ମନେ ପକାଉଛୁ,ଯେଉଁମାନେ ଓଡ଼ିଶାର କଳା,ସଂସ୍କୃତି ଓ ସାହିତ୍ୟକୁ ବିଶ୍ୱ ଦରବାରରେ ପହଞ୍ଚାଇଛନ୍ତି।
ପରିଶେଷରେ,ମାର୍ଚ୍ଚ ୩୦ ତାରିଖ ଆମ ପାଇଁ ଏକ ଦର୍ପଣ—ଯେଉଁଥିରେ ଆମେ ଅତୀତର ଗୌରବ,ବର୍ତ୍ତମାନର ଦାୟିତ୍ୱ ଓ ଭବିଷ୍ୟତର ସମ୍ଭାବନାକୁ ଦେଖିପାରୁ।ଏହି ଦିନ ଆମକୁ ଆହ୍ୱାନ କରେ—ଜ୍ଞାନକୁ ଆଦର କରିବା,ବିଜ୍ଞାନକୁ ଅଙ୍ଗୀକାର କରିବା ଓ ସଂସ୍କୃତିକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା।ଆମର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ
ସମୟର ଏହି ସୁଦୀର୍ଘ ପଟ୍ଟଭୂମିରେ ମାର୍ଚ୍ଚ ୩୦ ଏକ ଦର୍ପଣ ସଦୃଶ।ଏହା ଆମକୁ ଅତୀତର ସଫଳତା ଦେଖାଏ ଏବଂ ଭବିଷ୍ୟତ ପାଇଁ ସତର୍କ କରାଏ।ଓଡ଼ିଶାର ଜଣେ ସଚେତନ ନାଗରିକ ଭାବେ ଆମେ ଜ୍ଞାନ,ବିଜ୍ଞାନ ଓ ସଂସ୍କୃତିର ଏହି ମହାମିଳନକୁ ସମ୍ମାନ ଦେବା ଉଚିତ।ସମୟ ବଡ଼ ବଳବାନ—କିନ୍ତୁ,ସଚେତନ ମାନବ ସେଥିରେ ନିଜର ଅର୍ଥ ଖୋଜି ନେଇପାରେ।ତେବେ ଆସନ୍ତୁ,ଏହି ପବିତ୍ର ଦିନରେ ଆମେ ସମସ୍ତେ ନିଜର ଭାଷା,ସଂସ୍କୃତି,ମାନବିକ ମୂଲ୍ୟବୋଧକୁ ଓ ପରମ୍ପରାକୁ ଅକ୍ଷୁଣ୍ଣ ରଖିବାର ସଂକଳ୍ପ ନେବା।
ଡ଼ା. ଦେବୀ ପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର,
📞 ୯୪୩୭୧୦୬୫୬୯ / ୭୦୦୮୯୫୯୯୪୫
✉️ debisirscience@gmail.com
/ debiprasadmishra085@gmail.com
