ସ୍ନାନ ପୁର୍ଣିମାର ଦର୍ଶନ
ରଞ୍ଜନ କୁମାର ବ୍ରହ୍ମା, ଶିକ୍ଷକ
“ଓଁ ଶ୍ରୀ ଗଣାନାଂ ତ୍ବାମ୍ ଗଣପତି ଗୁଂ ହବାମହେ,
ପ୍ରିୟାଣାଂ ତ୍ବାମ୍ ପ୍ରିୟପତି ଗୁଂ ହବାମହେ ,
ନିଧିନାଂ ତ୍ବାମ୍ ନିଧିପତି ଗୁଂ ହବାମହେ ,
ବସୌମମଃ ” ।
ଏକଦା ଦେବତାଗଣ ଶ୍ରୀ ଗଣେଶଙ୍କ ଏପରି ଭବ୍ୟ ବନ୍ଦନାରେ ଗୁଣ ଗାନକରି ନିଜ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା ଓ ଉତ୍ସବ ପ୍ରାରମ୍ଭରେ ତାଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତି କାମନାକଲେ । ଚତୁରେଶ୍ୱର, ଗୁଣୀବାନ ବାଲ୍ୟ ଗଣେଶଙ୍କ କୋମଳ କମନୀୟ, ଦୁଲ୍ଲଭ ରୂପ କାନ୍ତି ସ୍ୱଚକ୍ଷୁରେ ଦର୍ଶନକରିବାପରେ ଦେବତାଗଣ ତାଙ୍କରି ରୂପରେ ଅନ୍ତତଃ ଥରେ ନିଜକୁ ସଜାଇହେବାକୁ କାହିଁକି ଇଛା କରି ନଥିବେ ? ଯେପରି ଆମେ ଅନ୍ୟର ସୁଗୁଣ ଓ ସାଜସଜ୍ଜାକୁ ଅନୁକରଣ କରି ଇଛା ପ୍ରକଟ କରିଥାଉ । ପ୍ରାଣମୟ ଜଗତର ନାଥ ଜଗନ୍ନାଥ ବା ସେଥିରୁ ବାଦ୍ ଯାଇଥିବେ କିପରି ? ଗୋଟିଏ ଭକ୍ତର ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିବା ହେଉ ଅବା ନିଜର ଆଗ୍ରହରେ, ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ ସ୍ନାନବେଦୀରୁ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରେ ଶ୍ରୀ ଗଣେଶଙ୍କ ରୂପରେ ସଜ୍ଜିତହୋଇ ଦର୍ଶନଦେବା ଖୁବ୍ ମହାନ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ବହନକରେ । ସ୍ନାନମଣ୍ଡପରେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଶ୍ରୀଗଣେଶ ବେଶ ଖୁବ୍ ରମଣୀୟ । ଏଇଠୁ ରଥଯାତ୍ରା ଉତ୍ସବର ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ଏବଂ ନୀଳାଦ୍ରି ବିଜେ ପରେ ଉତ୍ସବର ପରିସମାପ୍ତଘଟେ ।
କେହି କେହି ଏହାକୁ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ହାତୀବେଶ ଉତ୍ସବ ବୋଲି ମଧ୍ୟ କହିଥାନ୍ତି । ଜଗନ୍ନାଥ ଦାରୁ ଦେବତା ଅଟନ୍ତି । ଯୁଗେ ଯୁଗେ ବିଧାତା ବିଭିନ୍ନ ରୂପରେ / ଅବତାରରେ ଧରାବତରଣ କରି ଆମ ପାଶେପାଶେ ରହି ଆମ ସମାଜକୁ ସୁନ୍ଦର ମାର୍ଗଦର୍ଶନ କରାଇଥାନ୍ତି । ବୃକ୍ଷରୁ ଦାରୁ । ବୃକ୍ଷ ମାନଙ୍କ ସମଷ୍ଟି /ଏକତ୍ର ହିଁ ଜଙ୍ଗଲ । ଜଙ୍ଗଲରୁ ପ୍ରାପ୍ତ ଏପରି କି ପ୍ରତ୍ୟେକ ବୃକ୍ଷରୁ ପ୍ରାପ୍ତ ଉପାଦାନରେ ଆମ ଜୀବନର ହସଖୁସି ରହିଛି । ଆସନ୍ତୁ, ଗୋଟି ଗୋଟି କରି ହିସାବକରିବା , ଆମେ ବ୍ୟବହାର କରୁଥିବା କେଉଁକେଉଁ ଜିନିଷ ବା ଦ୍ରବ୍ୟ ବୃକ୍ଷରୁ ଆସିନାହିଁ ? ଆଜି ଆମେ ବଡ଼ଠାକୁରଙ୍କ ପାଇଁ ଯାହାସବୁ ଯୋଗାଡ଼ କରିଲେ ସେଥରୁ କେଉଁଟି ବୃକ୍ଷରୁ ଆସିନାହିଁ ? ତେବେ ବୃକ୍ଷଟିଏ ଲଗାଇବା ପାଇଁ , ତା’ ଯତ୍ନ ନେବାପାଇଁ , ତା’ ପାଇଁ ମାଟି ଟିକେ ସାଇତିବା ପାଇଁ ଏତେ କୁଣ୍ଠାବୋଧ କାହିଁକି ? ଆଉ କେତେ ଅସୁବିଧାରେ ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଲାପରେ ଆମେ ବୁଝିବା ? ଜଗନ୍ନାଥ ପ୍ରତିଥର ହାତୀବେଶ ଧାରଣକରି ମୂଲ୍ୟବାନ ବର୍ତ୍ତାଟିଏ ଦେଇଯାଉଛନ୍ତି । ଆମେ ତାକୁ ବୁଝିବାରେ ଅହେତୁକ ବିଳମ୍ବ କରୁ । ବୃକ୍ଷ ସମ୍ପଦରେ ଆମ ଖୁସିର ଜଗତ ରହିଛି । ତା’ ଭିତରେ ହାତୀ ବା ଗଜରାଜ ଶ୍ରେଷ୍ଠ1ପ୍ରାଣୀଟିଏ । ସେ ଅହରହ ଜଙ୍ଗଲସମ୍ପଦକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବାରେ ଲାଗିଥାଏ । ହାତୀ ବାସ କରୁଥିବା ଜଙ୍ଗଲ ଅତି ମନୋହର । ଅନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀମାନେ ସେଇଠି ଖୁସିରେ ବିଚରଣ କରିପାରନ୍ତି । ଏହା ବିଜ୍ଞାନ ଓ ଶାସ୍ତ୍ର ସମ୍ମତ ।
ଉତ୍ସବର ପୌରାଣିକ, ସାମାଜିକ ମୂଲ୍ୟବୋଧକୁ ଉପଲବ୍ଧି ନ କରିପାରି ଯେକୌଣସି ଓଷା, ବ୍ରତ , ମେଳା, ଯାତ୍ରା, ଯଜ୍ଞ, ପର୍ବପର୍ବାଣୀ ପାଳନ କରିବାର ଅର୍ଥ ସଂକଟକୁ ଟାଣିଆଣିବା । ତେବେ ଆସନ୍ତୁ ସଚେତନ ହୋଇ ପର୍ବ ପର୍ବାଣୀର ମଜା ଉଠାଇବା ।
ଚିକିଟୀ ଗଡ଼, ଗଞ୍ଜାମ
